Spis treści i streszczenie nr 5/6/2025

Spis treści  

Iwona Zwierzyk-Klimek – Historia systemu Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej  i Kolei Małopolskich wraz z obecną działalnością i planami na przyszłość 

Aleksandra Ciastoń-Ciulkin – Charakterystyka pasażerów Kolei Małopolskich i ich preferencji

Artur Kozera, Aneta Klepacz, Gabriela Frydrych, Julia Jaśkiewicz – Ocena jakości usług przewozowych Kolei Małopolskich na linii SKA1  

Artur Łukasiewicz, Marcin Ryba, Żaneta Mordarska – Ocena funkcjonowania szybkiej kolei aglomeracyjnej w obszarze aglomeracji krakowskiej – linia SKA2 Oświęcim – Sędziszów 

Aleksandra Ciastoń-Ciulkin, Jakub Florczykiewicz, Kaja Kaput, Zuzanna Gołojuch, Mikołaj Giezgała, Michał Bieniek – Analiza funkcjonowania linii kolei aglomeracyjnej województwa małopolskiego SKA3

 

Streszczenia

Iwona Zwierzyk-Klimek

Historia systemu Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej  i Kolei Małopolskich wraz z obecną działalnością i planami na przyszłość 

Streszczenie. Artykuł przedstawia historię powstawania systemu Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej (SKA) w Małopolsce, zaczynając od zapisów w dokumentach planistycznych, poprzez jej uruchomienie i rozwój, po uzyskanie statusu głównego systemu transportowego w województwie małopolskim. Pokazano znaczenie transportu kolejowego, szczególnie aglomeracyjnego, który odgrywa coraz większą rolę w codziennych podróżach mieszkańców miast i ich okolic. Rozwój Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej w Małopolsce to przykład konsekwentnie realizowanej strategii transportowej, której efekty są widoczne zarówno w codziennym życiu mieszkańców, jak i w pozytywnym wpływie na środowisko naturalne. SKA stała się jednym z filarów komunikacji publicznej w regionie – systematycznie rośnie liczba pasażerów, zwiększa się oferta przewozowa, a nowe inwestycje infrastrukturalne poprawiają komfort i bezpieczeństwo podróży. Integracja taryfowa, węzły przesiadkowe oraz rozwój parkingów Park & Ride pokazują, że projekt nie ogranicza się wyłącznie do kolei, lecz buduje spójny, multimodalny system transportowy.

Słowa kluczowe: transport kolejowy, kolej aglomeracyjna, szybka kolej aglomeracyjna (SKA), integracja taryfowa

 

Aleksandra Ciastoń-Ciulkin

Charakterystyka pasażerów Kolei Małopolskich i ich preferencji

Streszczenie: Artykuł przedstawia charakterystykę pasażerów korzystających z usług przewozowych samorządowego przewoźnika kolejowego, jakim są Koleje Małopolskie Sp. z o.o. Przewoźnik od 10 lat świadczy usługi przewozowe w województwie małopolskim obsługując w dużej mierze połączenia kolejowe w ramach Systemu Kolei Aglomeracyjnej obejmującego trzy relacje (SKA1, SKA2 i SKA3), łączące miasto wojewódzkie Kraków z sąsiadującymi ośrodkami miejskimi. Od momentu wejścia przewoźnika na rynek regionalnych przewozów pasażerskich corocznie wzrasta liczba obsługiwanych pasażerów, a System Kolei Aglomeracyjnej w województwie małopolskim odgrywa coraz większą rolę w obsłudze transportowej obszaru. Kto najczęściej korzysta z usług Kolei Małopolskich, jakie potrzeby transportowe realizuje i jak często, w jaki sposób dociera do punktów obsługi podróżnych, dlaczego wybiera pociąg i jak ocenia usługi świadczone przez przewoźnika, to tylko część pytań, na które podjęto próbę odpowiedzi w artykule, w oparciu o badania sondażowe przeprowadzone wśród podróżujących. Wiedza na temat użytkownika regionalnych połączeń kolejowych ma bowiem istotne znaczenie w kontekście decyzji o kierunkach rozwoju systemu.

Słowa kluczowe: szybka kolej aglomeracyjna, przewozy kolejowe, zachowania transportowe

 

Artur Kozera, Aneta Klepacz, Gabriela Frydrych, Julia Jaśkiewicz

Ocena jakości usług przewozowych Kolei Małopolskich na linii SKA1    

Streszczenie: Celem artykułu jest analiza funkcjonowania linii SKA 1 – jednej z kluczowych tras Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej, łączącej Międzynarodowy Port Lotniczy Kraków-Balice z centrum Krakowa i Wieliczką. Temat podjęto w celu oceny efektywności połączenia kolejowego, w obliczu rosnącego zapotrzebowania na zrównoważony transport publiczny oraz wysokich potrzeb transportowych mieszkańców, wynikających z dynamicznych zmian demograficznych, komunikacyjnych i przestrzennych. Zakres analizy obejmuje charakterystykę przestrzenną, infrastrukturalną, identyfikację generatorów potoków pasażerskich, analizę oferty przewozowej oraz badanie jakości usług z perspektywy użytkownika. Uwzględniono również konkurencyjność SKA 1 względem innych środków transportu w zakresie czasu przejazdów i kosztów. W badaniu zastosowano metodę sondażu diagnostycznego, analizując opinie, potrzeby i oczekiwania podróżnych linii, a także metody analizy ilościowej, takie jak analiza dostępności pieszej oraz analiza natężenia potoków. Wieloaspektowe podejście umożliwiło całościową ocenę roli linii SKA 1, identyfikację barier oraz określenie potencjałów rozwojowych.

Słowa kluczowe: transport szynowy, zrównoważony rozwój, kolej podmiejska, mobilność miejska

 

Artur Łukasiewicz, Marcin Ryba, Żaneta Mordarska

Ocena funkcjonowania szybkiej kolei aglomeracyjnej w obszarze aglomeracji krakowskiej – linia SKA2 Oświęcim – Sędziszów 

Streszczenie. Kolejowy transport zbiorowy jest kluczowym elementem systemu transportowego dużego miasta – Krakowa – pozwalając na komfortowy dojazd do jego centrum nawet z odległych małych miejscowości. W Krakowie funkcjonuje sieć Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej, która zapewnia przejazdy linią SKA2 od Sędziszowa do Oświęcimia. Analiza jej funkcjonowania dzięki opiniom pasażerów ujawnia problemy związane z infrastrukturą i  częstotliwością kursów, co sugeruje potrzebę poprawy warunków funkcjonowania linii. Chociaż linia została uruchomiona już w 2015 roku i poddana była licznym modernizacjom, do dziś wielu przystanków kolejowych dotyczy problem słabej „legalnej” dostępności pieszej oraz przestarzałej infrastruktury – co negatywnie wpływa na komfort podróży pasażerów. Przejazdy na północnej części linii, między Sędziszowem a Krakowem, nie są skoordynowane z rozkładem jazdy innych przewoźników na trasie – grupując pociągi i generując długie godziny oczekiwania na kolejne kursy. Z przeprowadzonej ankiety wynika, że podróżni najbardziej skarżą się na zatłoczenie pociągów w godzinach szczytu. Mimo tych problemów, zarówno przewoźnik, jak i organizator transportu, podejmują działania służące poprawie jakości obsługi pasażerów. Prowadzona jest współpraca z zarządcą w celu unowocześnienia przestarzałej infrastruktury i dostosowania jej do obecnych standardów, zapewnienia możliwości legalnego dojścia na stacje, koordynacji rozkładów na północnej części linii z innymi przewoźnikami oraz zwiększenia pojemności pociągów w godzinach szczytu lub częstotliwości kursowania.

Słowa kluczowe: transport zbiorowy, kolej aglomeracyjna, badania transportowe

 

Aleksandra Ciastoń-Ciulkin, Jakub Florczykiewicz, Kaja Kaput, Zuzanna Gołojuch, Mikołaj Giezgała, Michał Bieniek 

Analiza funkcjonowania linii kolei aglomeracyjnej województwa małopolskiego SKA3

Streszczenie. Artykuł prezentuje pogłębioną analizę funkcjonowania linii Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej 3 (SKA3), kluczowego komponentu dynamicznie rozwijającego się systemu kolei aglomeracyjnej w województwie małopolskim. Trasa linii SKA3 łączy stolicę województwa na zachodzie, z takimi ośrodkami miejskimi jak Trzebinia i Oświęcim oraz  Tarnów na wschodzie regionu. Analiza obejmuje identyfikację zarówno mocnych stron, które przyczyniają się do rosnącej popularności transportu szynowego w regionie, jak i obszarów wymagających optymalizacji w celu zwiększenia efektywności i satysfakcji pasażerów. Szczegółowo opisano infrastrukturę kolejową, w tym modernizacje torowisk, stacji i systemów sterowania ruchem, które mają bezpośredni wpływ na przepustowość i bezpieczeństwo linii. Prezentowane są również dane dotyczące nowoczesnego taboru wykorzystywanego na linii SKA3, z podkreśleniem jego wpływu na komfort podróży i aspekty środowiskowe. Kluczowym elementem analizy jest ocena rozkładu jazdy pod kątem częstotliwości i punktualności połączeń, co jest fundamentalne dla niezawodności transportu publicznego. Dodatkowo, artykuł przedstawia wyniki badań dotyczących obłożenia pociągów, komfortu podróży oraz integracji linii SKA3 z innymi środkami transportu publicznego, takimi jak autobusy i tramwaje, a także z systemami Park & Ride. Wskazano na potencjał rozwoju linii w kontekście rosnących potrzeb transportowych aglomeracji krakowskiej i perspektyw rozbudowy całej sieci Kolei Małopolskich, identyfikując jednocześnie główne wyzwania operacyjne i zarządcze stojące przed przewoźnikiem. Celem nadrzędnym jest dostarczenie kompleksowego obrazu funkcjonowania linii SKA3, stanowiącego podstawę do dalszych działań optymalizacyjnych i strategicznego planowania rozwoju regionalnego transportu szynowego.

Słowa kluczowe: transport szynowy, kolej aglomeracyjna, dostępność transportowa, jakość usług przewozowych